BIZNES
Doliczanie „stażowego” w ZUS – nowe rozwiązanie już w tym roku
Od stycznia 2026 r. można składać wnioski do ZUS-u o wydanie zaświadczenia o doliczeniu okresów ubezpieczenia do stażu pracy. ZUS przygotował specjalny formularz o symbolu USP. Do stażu pracy będzie można doliczyć nie tylko tzw. pracę na etacie, ale również inne aktywności zawodowe, w tym wykonywanie umowy zlecenia czy prowadzenie firmy. Potwierdzaniem tych okresów zajmuje się ZUS.
Nowe przepisy nie będą miały zastosowania od razu dla wszystkich. Najpierw, od 1 stycznia obejmą sektor finansów publicznych, a po kilku miesiącach tj. od 1 maja pozostałych pracodawców.
Jakie okresy można doliczyć do stażu pracy
Nowelizacja Kodeksu pracy wskazuje okresy, które będzie można zaliczyć do stażu pracy, pod warunkiem uzyskania z ZUS-u stosownego zaświadczenia. Będą to:
1. okresy opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub ubezpieczenie wypadkowe przez osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą oraz osobę współpracującą z osobą prowadzącą taką działalność;
2. okresy podlegania ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu:
• wykonywania umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu,
• wykonywania umowy agencyjnej,
• współpracy z osobą wykonującą umowę zlecenia, inną umowę o świadczenie usług lub umowę agencyjną,
• pozostawania członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej,
• pozostawania członkiem spółdzielni kółek rolniczych;
3. okresy zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego w ramach tzw. ulgi na start, tj. jako osoba podejmująca działalność gospodarczą i niepodlegająca ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym przez pierwsze 6 miesięcy jej prowadzenia, a także okresy opłacania składek przez osobę współpracującą z taką osobą;
4. okresy, za które zostały sfinansowane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem w czasie zawieszenia działalności gospodarczej, zarówno przez przedsiębiorcę, jak i osobę współpracującą;
5. okresy wykonywania pracy zarobkowej za granicą na innej podstawie niż stosunek pracy.
Wniosek o zaświadczenie (USP) – tylko w formie elektronicznej
– Wniosek o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy – USP nie funkcjonuje w wersji papierowej, a jedynie w wersji elektronicznej. Jest dostępny od 1 stycznia bieżącego roku po zalogowaniu się na koncie w eZUS. Zaświadczenie, decyzję oraz inne pisma w tej sprawie Zakład Ubezpieczeń Społecznych będzie przekazywał wnioskodawcy tylko elektronicznie – informuje Sebastian Szczurek, rzecznik prasowy ZUS w Opolu.
Jak szukać wniosku USP na eZUS
Po zalogowaniu się na profilu eZUS, w panelu głównym wśród wielu zakładek należy wybrać „Usługi”, a następnie wejść w „Katalog usług”. Po prawej stronie będzie widoczna lista różnych dokumentów i wniosków. W pustym polu wyszukiwania wystarczy wpisać symbol wniosku czyli USP. Pojawi się wniosek USP, który już jest częściowo wypełniony danymi osobowymi. Jeśli coś w danych wnioskodawcy się zmieniło to można te dane edytować. Po sprawdzeniu poprawności wniosku i zapisaniu, wniosek jest gotowy do wysłania drogą elektroniczną przez profil eZUS.
Terminy składania wniosku o wydanie zaświadczenia
ZUS będzie wydawał zaświadczenia tylko za niektóre okresy wskazane w Kodeksie pracy. Chodzi o zatrudnienie, w których dana osoba była objęta ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi albo opłacała składki na te ubezpieczenia lub na ubezpieczenie wypadkowe. Zaświadczenie może dotyczyć również okresów zgłoszenia do ubezpieczenia zdrowotnego, jeśli osoba prowadząca działalność gospodarczą korzystała z tzw. ulgi na start.
ZUS nie wyda zaświadczenia za okresy, w których uczeń lub student wykonywał np. umowę zlecenia, ponieważ w takim przypadku nie podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym.
Zaświadczenie będzie wydawane na podstawie danych zapisanych na koncie ubezpieczonego w ZUS. Jeżeli na koncie nie będzie informacji o zgłoszeniu do ubezpieczeń, ZUS wyda decyzję o odmowie wydania zaświadczenia. Po otrzymaniu takiej decyzji będzie można złożyć wniosek o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego i dołączyć do niego dokumenty potwierdzające dane okresy.
Wniosek o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego wraz z posiadanymi dokumentami będzie można złożyć:
• elektronicznie – za pośrednictwem konta w eZUS, z wykorzystaniem wniosku ogólnego POG,
• listownie – na adres najbliższej jednostki Zakład Ubezpieczeń Społecznych,
• osobiście – w dowolnej placówce Zakładu.
Różne wnioski dla okresów sprzed i po 1 stycznia 1999 r.
Jeżeli wniosek o wydanie zaświadczenia dotyczy okresów sprzed 1 stycznia 1999 r., nadal należy korzystać z wniosku US-7. Okresy te nie są zapisane na indywidualnym koncie ubezpieczonego, dlatego nie można ich wskazać we wniosku USP.
Jeżeli okres ubezpieczenia rozpoczął się przed 1 stycznia 1999 r. i trwał po tej dacie, należy złożyć dwa oddzielne wnioski:
• US-7 – za okres ubezpieczenia sprzed 1 stycznia 1999 r.;
• USP – za okres ubezpieczenia od 1 stycznia 1999 r.
